Fusion 360: interfejs, jednostki rysunkowe, nawigacja, układy współrzędnych oraz inne zasadnicze funkcje

Na start

W grze komputerowej postać ma pozycję zapisaną liczbami – na przykład X = 120, Y = 45. W AutoCAD-zie jest tak samo: każdy punkt rysunku to para liczb. Kto umie je podać, rysuje dokładnie co do milimetra.

Po lekcji potrafisz

  • wskazać najważniejsze części okna AutoCAD-a;
  • założyć rysunek w milimetrach;
  • powiększać i przesuwać widok;
  • podać punkt na trzy sposoby: absolutnie, względnie i biegunowo.

1. Okno programu

Uproszczony schemat okna AutoCAD: wstążka u góry, obszar rysunku z ikoną układu współrzędnych i ViewCube, zakładki Model i arkuszy, wiersz poleceń i pasek stanu na dole
Rys. 1. Okno AutoCAD-a (schemat uproszczony – w programie przyciski paska stanu mają postać ikon)
Część okna Do czego służy
Wstążka (Ribbon) przyciski poleceń pogrupowane w karty i panele, np. panel Rysuj
Obszar rysunku tu powstaje rysunek
Wiersz poleceń tu wpisujesz polecenia i liczby; tu program pisze, czego od ciebie oczekuje
Pasek stanu przełączniki pomocy rysunkowych (więcej na następnej lekcji)
Ikona układu współrzędnych (LUW / UCS) pokazuje, gdzie jest oś X (w prawo) i oś Y (w górę)

Trzy klawisze na początek

  • Enter (albo spacja) – zatwierdza; naciśnięty na pustym wierszu powtarza ostatnie polecenie.
  • Esc – przerywa polecenie, gdy coś poszło nie tak.
  • Ctrl+Z – cofa ostatnią czynność.

Zapamiętaj: czytaj wiersz poleceń. Program zawsze pisze, na co czeka.

2. Milimetry i skala 1 : 1

Nowy rysunek zakładasz z szablonu acadiso.dwt. Szablon to gotowy „pusty rysunek” z ustawieniami – ten jest w milimetrach (szablon acad.dwt jest w calach).

Rysujesz zawsze w skali 1 : 1: pudełko o szerokości 80 mm rysujesz jako 80 jednostek. Do mniejszej czy większej podziałki dopasowujesz rysunek dopiero przy drukowaniu.

Wygląd liczb ustawiasz poleceniem JEDNOSTKI / UNITS: długość – dziesiętne, dokładność 0.00; kąty – stopnie dziesiętne; jednostki wstawiania – milimetry.

3. Poruszanie się po rysunku

Chcesz… Zrób tak
powiększyć lub pomniejszyć kręć kółkiem myszy (powiększa w miejscu kursora)
przesunąć widok wciśnij kółko i przesuń mysz
zobaczyć cały rysunek kliknij dwa razy kółkiem (to polecenie ZOOM, opcja Zakres)

Powiększanie zmienia tylko to, co widzisz. Rysunek się nie zmienia – jak przy oglądaniu mapy w telefonie.

Szybkie pytanie: rysunek „zniknął” z ekranu. Co robisz?

Klikasz dwa razy kółkiem myszy – program pokaże cały rysunek.

4. Współrzędne absolutne i względne

Punkt 0,0 to początek układu. Pierwsza liczba to X (w prawo), druga to Y (w górę). Liczby oddzielasz przecinkiem, a ułamki piszesz z kropką, np. 12.5,40.

  • Absolutne (bezwzględne): 40,20 – punkt 40 w prawo i 20 w górę od początku układu. Jak adres domu.
  • Względne: @30,0 – 30 w prawo od ostatniego punktu. Jak wskazówka „idź 30 kroków w prawo”. Znak @ znaczy „od miejsca, w którym stoisz”. Minus znaczy w lewo lub w dół: @0,-15 – 15 w dół.
Układ współrzędnych z wielokątem A B C D: punkt A podany absolutnie 10,10, punkty B i C względnie, punkt D biegunowo; obok kółko kątów 0, 90, 180, 270 stopni
Rys. 2. Punkt A podany absolutnie, kolejne – względem poprzedniego punktu

Przykład. Prostokąt 70 × 30 mm: LINIA / LINE → 10,10 → @70,0 → @0,30 → @-70,0 → Z (opcja Zamknij – wraca do pierwszego punktu).

Pułapka: dynamiczne wprowadzanieGdy przy kursorze pojawiają się pola z liczbami, włączone jest dynamiczne wprowadzanie (klawisz F12). Wtedy pierwszy punkt polecenia jest absolutny, ale drugi i kolejne – względne, nawet bez @. Chcesz punkt absolutny? Dopisz #, np. #40,20.

5. Współrzędne biegunowe: odległość i kąt

Czasem łatwiej powiedzieć „idź 40 mm pod kątem 60°” niż podawać X i Y. Służy do tego zapis @40<60: odległość, znak <, kąt.

Kąt mierzysz od kierunku w prawo, przeciwnie do ruchu wskazówek zegara:

0° 90° 180° 270°
w prawo w górę w lewo w dół

Przykład: jesteś w punkcie (20,20). Wpis @50<90 prowadzi 50 w górę, do punktu (20,70).

Dla dociekliwych: jak policzyć X i Y końca odcinka ukośnego?

Δx = r · cos α     Δy = r · sin αDla @40<60: Δx = 40 · 0,5 = 20; Δy = 40 · 0,866 ≈ 34,64. Wartości: cos 30° = 0,866, sin 30° = 0,5; cos 45° = sin 45° = 0,707; cos 60° = 0,5, sin 60° = 0,866.

Zapamiętaj: 40,20 – od początku układu; @30,0 – od ostatniego punktu; @40<60 – odległość i kąt.

Szybkie pytanie: którym wpisem narysujesz odcinek 25 mm w dół?

@25<270 albo @0,-25.

Ćwiczenia

Program: AutoCAD, szablon acadiso.dwt. Wszystkie ćwiczenia w jednym pliku nazwisko_imie_2b_cw02.dwg. Sprawdzanie: zaznacz odcinek i naciśnij Ctrl+1 – paleta Właściwości pokaże jego długość i współrzędne końców.

Ćwiczenie 1. Arkusz A4 z ramką – współrzędne absolutne

Arkusz A4 poziomo 297 na 210 mm z ramką: narożniki arkusza 0,0; 297,0; 297,210; 0,210, narożniki ramki 20,10; 287,10; 287,200; 20,200
Rys. 3. Arkusz A4 w układzie poziomym i ramka rysunkowa
  1. Wyłącz dynamiczne wprowadzanie (F12) – teraz każdy wpis bez @ jest absolutny.
  2. Krawędź arkusza: LINIA / LINE → 0,0 → 297,0 → 297,210 → 0,210 → Z.
  3. Ramka: LINIA / LINE → 20,10 → 287,10 → 287,200 → 20,200 → Z.
  4. Kliknij dwa razy kółkiem – widzisz cały arkusz. Włącz z powrotem F12.

Ćwiczenie 2. Profil stojaka na ulotki – współrzędne względne

Profil w kształcie litery L: podstawa 120, wysokość z prawej 15, wysokość całkowita 60, szerokość górnej części 40; wierzchołki ponumerowane od 1 do 6
Rys. 4. Profil boczny stojaka na ulotki (wymiary w mm)
  1. Z rysunku zapisz w zeszycie wpisy względne od punktu 1 do 6. Wskazówka: od 1 do 2 to @120,0.
  2. LINIA / LINE: punkt 1 obok arkusza – 350,0, dalej twoje wpisy, na końcu Z.
  3. Sprawdź długość odcinka 5–6. Ma 40 mm.
Rozwiązanie

@120,0 → @0,15 → @-80,0 → @0,45 → @-40,0 → Z.

Ćwiczenie 3. Trójkąt i równoległobok – współrzędne biegunowe

Trójkąt równoboczny o boku 80 z wierzchołkiem A w punkcie 40,40 oraz równoległobok o bokach 60 i 40 i kącie 60 stopni z wierzchołkiem D w punkcie 160,40
Rys. 5. Trójkąt równoboczny i równoległobok (wymiary w mm)
  1. Trójkąt (wewnątrz ramki): LINIA / LINE → 40,40 → @80<0 → @80<120 → Z. Dlaczego 120°? Bok idzie w lewo w górę: 180° − 60° = 120°.
  2. Równoległobok: LINIA / LINE → 160,40 → @60<0 → @40<60 → @60<180 → Z.
  3. Dla dociekliwych: oblicz współrzędne punktów C, F, G i sprawdź je w palecie Właściwości (zaznacz odcinek, który w tym punkcie się kończy).
Rozwiązanie

C (80; 109,28), F (240; 74,64), G (180; 74,64).

Ćwiczenie 4. Jeden kwadrat, trzy sposoby

Narysuj trzy kwadraty 50 × 50 mm nad arkuszem, za każdym razem innym sposobem:

  1. absolutnie: #0,250 → #50,250 → #50,300 → #0,300 → Z;
  2. względnie: od 80,250, dalej wpisy z @ – ułóż je sam;
  3. biegunowo: od 160,250, dalej wpisy @50<… – ułóż je sam.
Rozwiązanie

Względnie: @50,0 → @0,50 → @-50,0 → Z. Biegunowo: @50<0 → @50<90 → @50<180 → Z.

Wiesz, umiesz, zdasz

  • Wiersz poleceń – wpisy i komunikaty programu. Enter – zatwierdź/powtórz, Esc – przerwij.
  • Szablon acadiso.dwt – milimetry. Rysunek zawsze w skali 1 : 1.
  • Dwuklik kółkiem – cały rysunek. Powiększanie nie zmienia rysunku.
  • 40,20 – absolutne; @30,0 – względne; @40<60 – biegunowe.
  • Kąty: 0° w prawo, 90° w górę, 180° w lewo, 270° w dół.
  • Dynamiczne wprowadzanie (F12): kolejne punkty względne, absolutne z #.

Pytania kontrolne

  1. Gdzie program informuje, czego od ciebie oczekuje?
  2. Dlaczego rysujesz w skali 1 : 1, skoro rysunek drukuje się w innej podziałce?
  3. Czym różni się wpis 30,20 od @30,20?
  4. Podaj dwa wpisy, którymi narysujesz odcinek 50 mm w dół.

Sprawdź się – test w stylu egzaminacyjnym

  1. Komunikaty programu AutoCAD w czasie działania polecenia wyświetlane są
    1. na wstążce
    2. w wierszu poleceń
    3. na ikonie LUW
    4. w zakładce Arkusz1
  2. Na pustym wierszu poleceń naciśnięcie klawisza Enter
    1. zamyka program
    2. usuwa ostatni obiekt
    3. powtarza ostatnie polecenie
    4. zapisuje plik
  3. Szablon rysunku w milimetrach to
    1. acadiso.dwt
    2. acad.dwt
    3. rysunek1.dxf
    4. acad.pgp
  4. Polecenie JEDNOSTKI / UNITS służy do ustawienia
    1. grubości linii
    2. koloru tła
    3. skali wydruku
    4. typu i dokładności jednostek długości i kątów
  5. Wpis @20,0 oznacza punkt położony
    1. 20 mm w prawo od ostatniego punktu
    2. w miejscu X = 20, Y = 0 od początku układu
    3. 20 mm w górę od ostatniego punktu
    4. 20 mm od punktu 0,0 pod kątem 0°
  6. Ostatni punkt ma współrzędne (50,50). Po wpisie @30<180 nowy punkt to
    1. (80,50)
    2. (50,80)
    3. (20,50)
    4. (50,20)
  7. Ostatni punkt ma współrzędne (10,20). Po wpisie @15<270 nowy punkt to
    1. (10,35)
    2. (10,5)
    3. (25,20)
    4. (−5,20)
  8. Kąt 90° we współrzędnych biegunowych (ustawienia domyślne) wskazuje kierunek
    1. w prawo
    2. w lewo
    3. w dół
    4. w górę
  9. Przy włączonym dynamicznym wprowadzaniu współrzędne absolutne kolejnego punktu wymusza się znakiem
    1. @
    2. #
    3. *
    4. %
  10. Odcinek narysowany z punktu (0,0) wpisem @20<45 kończy się w punkcie o współrzędnych około
    1. (20; 20)
    2. (10; 17,32)
    3. (14,14; 14,14)
    4. (17,32; 10)
Klucz odpowiedzi

1 – B, 2 – C, 3 – A, 4 – D, 5 – A, 6 – C, 7 – B, 8 – D, 9 – B, 10 – C