Środowiska pracy: AutoCAD, Fusion 360, programy wektorowe — role, licencje edukacyjne, wymiana danych

0

Na start

Pudełko po herbacie, które masz w kuchni, powstało w trzech programach. Zanim skończysz tę lekcję, będziesz wiedzieć, w których – i jak plik „wędrował” od projektanta do drukarni.

Po lekcji potrafisz

  • dobrać program do zadania;
  • rozpoznać najważniejsze formaty plików;
  • sprawdzić, czy rysunek po przeniesieniu do innego programu ma dobrą skalę;
  • powiedzieć, do czego wolno używać licencji edukacyjnej.

1. Trzy programy, trzy zadania

Wyobraź sobie zamówienie: pudełko na herbatę z nadrukiem. Najpierw ktoś rysuje siatkę pudełka – płaski kształt, który po wycięciu i zagięciu staje się pudełkiem. Potem ktoś inny projektuje na tej siatce grafikę. Czasem trzeba jeszcze wydrukować w 3D prototyp, czyli próbny egzemplarz wkładki.

AutoCAD

Rysuje dokładne kształty 2D: rysunki techniczne, siatki opakowań, wykrojniki.

Plik: DWG

Program wektorowy

Nadaje rysunkowi wygląd: kolory, teksty, zdjęcia. Przygotowuje plik do druku.

Np. Illustrator (AI), CorelDRAW (CDR), Inkscape (SVG)

Fusion 360

Buduje modele 3D z wymiarami i przygotowuje je do druku 3D. Nowa nazwa programu to Autodesk Fusion.

Plik: F3D (zapisany w chmurze)

Słowniczek

  • Wykrojnik – rysunek linii, po których maszyna wycina i zagina karton.
  • Grafika wektorowa – obraz zapisany jako linie i krzywe opisane liczbami. Można go dowolnie powiększać bez utraty jakości (w przeciwieństwie do zdjęcia, które przy powiększeniu „rozpada się” na kwadraciki – piksele).

Zapamiętaj: AutoCAD – kształt, program wektorowy – wygląd, Fusion 360 – trzeci wymiar.

2. Jak pliki przechodzą między programami

Każdy program ma własny plik roboczy – zapisuje w nim całą pracę. Inny program zwykle go nie odczyta. Dlatego do przekazania pracy dalej używa się formatu wymiany, który rozumie wiele programów.

Schemat: AutoCAD zapisuje DXF dla programu wektorowego, ten tworzy PDF do produkcji; Fusion 360 zapisuje STL dla slicera drukarki 3D
Rys. 1. Drogi plików: rysunek 2D przez DXF do programu wektorowego, model 3D przez STL do drukarki 3D
Format Po co
DXF przenosi rysunek 2D z AutoCAD-a do programu wektorowego, plotera tnącego albo wycinarki
PDF plik do drukarni i do pokazania klientowi
SVG grafika wektorowa, np. dla wycinarki laserowej
STL / 3MF model 3D dla drukarki 3D
STEP model 3D przenoszony między programami CAD

Słowniczek

  • CAD (ang. Computer Aided Design) – projektowanie wspomagane komputerowo.
  • Slicer – program, który „kroi” model 3D na cienkie warstwy i przygotowuje instrukcje dla drukarki 3D.
Szybkie pytanie: którym formatem wyślesz siatkę pudełka z AutoCAD-a do programu wektorowego?

DXF – to format wymiany rysunków 2D.

3. Skala po przeniesieniu – odcinek kontrolny

Przy przenoszeniu rysunku jeden program może myśleć w milimetrach, a drugi w calach (1 cal = 25,4 mm). Wtedy pudełko wyjdzie za małe albo za duże. Jak to wykryć? Prosto:

  1. W AutoCAD-zie narysuj obok rysunku odcinek o długości dokładnie 100 mm – to odcinek kontrolny.
  2. Po otwarciu pliku w drugim programie zmierz ten odcinek.
  3. Ma 100 mm – wszystko w porządku. Ma inną długość – przeskaluj cały rysunek.

Co jeszcze może się zmienić? Czcionki, linie przerywane i kreskowania. Same kształty i długości zostają.

Zapamiętaj: w AutoCAD-zie rysujesz zawsze w skali 1 : 1, w milimetrach. Po każdym przeniesieniu sprawdź odcinek kontrolny.

4. Licencja – co ci wolno

Licencja to umowa, która mówi, jak wolno używać programu.

  • Autodesk Education (AutoCAD, Fusion 360): bezpłatna dla uczniów i nauczycieli, na rok, z możliwością odnowienia. Pozwala tylko na naukę – płatnego zlecenia dla klienta na niej nie wykonasz.
  • Inkscape: darmowy, z otwartym kodem (licencja GNU GPL). Wolno go używać także w pracy zarobkowej.
  • Illustrator i CorelDRAW: płatne; szkoły kupują licencje edukacyjne.
  • Program z nielegalnego źródła to naruszenie prawa autorskiego – i częste źródło wirusów.

Ćwiczenia

Ćwiczenie 1. Kto, czym i w jakim pliku?

Drukarnia przyjęła zlecenie na pudełko na herbatę i wydruk 3D prototypu wkładki. Przerysuj tabelę do zeszytu i uzupełnij.

Etap Program Plik, który idzie dalej
1. Siatka pudełka
2. Grafika na siatce i plik do drukarni
3. Model 3D wkładki
Rozwiązanie

1 – AutoCAD, DXF; 2 – program wektorowy, PDF; 3 – Fusion 360, STL (lub 3MF).

Ćwiczenie 2. Odcinek kontrolny (pokaz nauczyciela, uczniowie notują)

  1. Nowy rysunek z szablonu acadiso.dwt (szablon w milimetrach).
  2. LINIA / LINE: pierwszy punkt 0,0, drugi punkt @100,0, Enter.
  3. ZAPISZJAKO / SAVEAS, typ pliku „AutoCAD DXF”.
  4. Otwarcie pliku w programie wektorowym (np. Inkscape), jednostki: milimetry. Pomiar odcinka.

Zapisz w zeszycie: jeśli odcinek ma 50 mm, ile razy trzeba powiększyć rysunek? A jeśli ma 2540 mm?

Rozwiązanie

50 mm – powiększyć 2 razy (skala 200%). 2540 mm – zmniejszyć 25,4 razy: program wziął milimetry za cale.

Ćwiczenie 3. Wolno czy nie wolno?

  1. Rysujesz w domu na edukacyjnym AutoCAD-zie siatkę pudełka zadaną przez nauczyciela.
  2. Projektujesz w edukacyjnym Fusion 360 płatny gadżet dla firmy wujka.
  3. Grafik wykonuje zlecenie dla klienta w Inkscape.
Rozwiązanie

1 – wolno (nauka). 2 – nie wolno (praca zarobkowa wymaga licencji komercyjnej). 3 – wolno (GNU GPL pozwala na użytek komercyjny).

Wiesz, umiesz, zdasz

  • AutoCAD – rysunek 2D (DWG); program wektorowy – grafika i PDF; Fusion 360 – model 3D (F3D).
  • DXF – rysunek 2D do innego programu; PDF – do drukarni; STL – do drukarki 3D; STEP – model 3D między programami CAD.
  • Skala 1 : 1, milimetry, odcinek kontrolny 100 mm.
  • Licencja edukacyjna – tylko nauka. Inkscape – także praca zarobkowa.

Pytania kontrolne

  1. W którym programie narysujesz wykrojnik, a w którym zaprojektujesz nadruk? Dlaczego?
  2. Czym różni się plik roboczy od formatu wymiany?
  3. Do czego służy odcinek kontrolny?
  4. Dlaczego na licencji edukacyjnej nie wolno wykonywać płatnych zleceń?

Sprawdź się – test w stylu egzaminacyjnym

  1. Plik roboczy programu AutoCAD ma rozszerzenie
    1. DXF
    2. F3D
    3. DWG
    4. SVG
  2. Format DXF służy przede wszystkim do
    1. wymiany rysunków 2D między programami
    2. zapisu zdjęć cyfrowych
    3. sterowania drukarką 3D
    4. zapisu modeli bryłowych z historią operacji
  3. Model 3D przygotowany do druku przekazuje się do slicera w formacie
    1. DWG
    2. STL
    3. PDF
    4. DWT
  4. Plik w formacie DWT to
    1. rysunek w formacie wymiany
    2. plik graficzny rastrowy
    3. model siatkowy
    4. szablon rysunku AutoCAD-a
  5. Plik do akceptacji przez klienta i do drukarni to najczęściej
    1. STL
    2. DWG
    3. PDF
    4. DXF
  6. Licencja edukacyjna Autodesk jest
    1. płatna, do zastosowań komercyjnych
    2. bezpłatna, tylko do nauki
    3. darmowa dla każdej firmy
    4. ważna bezterminowo bez odnawiania
  7. Przy wymianie rysunku przez DXF najczęściej zmienia się
    1. długość odcinków
    2. kształt okręgów
    3. położenie punktów
    4. czcionka tekstów
Klucz odpowiedzi

1 – C, 2 – A, 3 – B, 4 – D, 5 – C, 6 – B, 7 – D

Views: 8